Portekiz işgaline kadar, aslen Belunese dilini kullanan Wehali Krallığı
himayesindeki Merkez ve Doğu Timor'da kullanımı pidgin olarak yaygınlaşmıştır. Portekizliler ise geldiklerinde daha ziyade Dawanın konuşulduğu batı kesimlerde yerleşim yerleri kurmuşlardır. Başkenti Lifau'dan Dili'ye taşımaları ile birlikte ise, Tetum, koloni içinde bölgeler arası dil olarak yaygınlaşmıştır. Bu durum, Timor'u Portekiz'in kolonileri arasında değişik bir yere taşımaktadır. Zira Portekiz kolonilerinden çok azında Portekizceyle ilgisi olmayan yerel diller lingua franca olarak korunmuştur (daha sonra Portekizceden önemli ölçüde etkileniyor).1975'te ilan ettiği bağımsızlığın tadını çıkaramayan Doğu Timor'un, aynı yıl içinde apar topar Endonezya tarafından işgali ve ülkenin 27. vilayeti ilan edilmesi ile birlikte Portekizce yasaklanmış, resmi dil Endonezce olmuştur. Fakat Latin Katolik Kilisesi "liturgical" dil olarak Tetumu benimsemiştir.
Tetumun 4 lehçesi bulunmaktadır.
Bunlardan biri Tetun-Prasa (Tetum Şehri) olarak da bilinen Tetun-Dili, başkent dili ve civarı ile ülkenin kuzeyinde konuşulmaktadır. Diğer bir lehçe olan Tetun-Terik, güney ve güneybatıdaki kıyı bölgelerinde konuşulmaktadır. Tetun-Belu, Timor adasında
Ombai Boğazı'ndan Timor Denizi'ne uzanan bir şeritte konuşulmakta ve Doğu Timor ile Batı Timor'u -ki burada Temur bölgesel dil, yani "bahasa daerah" sayılmaktadır ve Endonezya'da bir resmiyet taşımamaktadır- ayırmaktadır. Dili ile Manatuto arasındaki sahil yolu üzerinde yer alan Metinaro köyünde konuşulan Nana'ek ise konuşulan dördüncü lehçedir.Tetun-Belu ve Tetun-Terik, konuşuldukları ana yerler dışında pek konuşulmamakta ve pek de anlaşılmamaktadır. Tetun-Prasa, Tetumun Doğu Timor'da konuşulduğu şeklidir ve resmi dil olmadığı dönemlerde de dahil olmak üzere her zaman için adanın doğu kesiminde baskın lingua franca olma özelliğini sürdürmüştür.
Bu dil ile ilgilenenler şu sayfayı ilginç bulabilirler.
...obrigada! (:
